NARSİSTLER VE AYNALARI

Kephisos ile Leirope’nin güzelliği ile ünlü oğlu
Narcissus, superisi Ekho’nun sevgisini red eder.
Sevgisine karşılık bulamayan Ekho, kederinden ölür.
Ekho öldükten sonra sonra Narcissus, Tanrıça Nemesis
tarafından sudaki yansımasına aşık olmakla
cezalandırılır. Narcissus, sudaki yansımasına hayran
hayran bakarken suya düşer ve boğulur.

Yunan Mitolojisindeki bu öyküyü okurken, Pamuk Prenses
ve Yedi Cüceler masalındaki kötü kalpli kraliçeyi
aklınıza getirin. Aynaya bakıp ‘Ayna, ayna söyle bana.
Bu dünyada en güzel kim?’ diyen kraliçeyi.

Ya da küçük bir bebek düşünün. Ama bu bebek Freud’e
göre birincil özseverliği (narsisism) yaşayan bebek
olsun. Dış dünyayla ilgi kuramamış, kendi dışında zevk
verici kaynakları bilemeyen, annesinin memesi veya
diğer objelerden kendini ayırt edemeyen, ben ile ben
olmayan arasında ayrım yapamayan, tek gerçeklik
olarak kendisini ve ihtiyaçlarını algılayan bir
bebek.

Bunlar zihninizde canlanırken, narsist kişiyi
tanımlayan Eric Fromm’a kulak verin:

Başkalarının söylediklerini çoğunlukla dinlemez ya da
onlara ilgi duymaz. Kendini belli bir yönüyle
özdeşleştirir. Kim olduğunu sorduğunuzda verebileceği
en doğru yanıt, onun kendi kafası, ünü, parası,
bilgisi, bakış açısı, vicdanı vb. olduğudur. O, sahip
olduğu şeylerin olağanüstü güzellikte olduğuna
inanandır. Sadece kendi ürettiği şeyler değerlidir.
Kendi dışındaki ‘ben olmayan’ yani ‘öteki’, değersiz
ve tehlikelidir.

Pamuk Prenses ve Yedi Cüceler masalındaki ayna “En
güzel sen değilsin kraliçem’ dediğinde kraliçe ne
yapmıştı?

Aynada kendisinden başkasını görmeye tahammülü
olamayacak bir narsistin yaptığını tabi ki.

Kendisinin dışındaki güzellikleri yok etmek için
harekete geçmeyi seçmişti.

Mitoloji kahramanı Narcissus, kendisinden daha güzel
olanı göremeden yok oldu.
Şayet kendisinin en güzel olmadığını ya da
başkalarının da güzel olabileceğini idrak etse ne
yapardı?

Kötü kalpli kraliçenin yaptığını tabii ki.

Kendisinin dışındaki güzellikleri yok etmeyi seçerdi.

Neden mi böyle yapardı.

Çünkü o bir NARSİSTTİ.

Kendi yansımasına aşık olan, kendinden başkasına
tahammül edemeyen bir NARSİST.